ISSN:2199-353X

II. DÜNYA SAVAŞI SIRASINDA BOŞNAKLARIN CUMHURBAŞKANI İSMET İNÖNÜ’YE YAZDIKLARI MEKTUPLAR


Osmanlı Devleti’nden ayrılan Balkan topraklarının bir kısmı üzerinde kurulan Yugoslavya’da yıllarca birlikte yaşayan farklı etnik unsurlar II. Dünya Savaşı başladığında birbirlerine düşman oldular. Sırpların çoğunlukta bulunduğu bölgelerde toplu soykırımlar yapılarak birçok Boşnak öldürüldü ve köyleri yakıldı. Canlarını kurtaranlar ise kaçarak ya Sırpların hâkim olmadıkları Bosna şehirlerine sığınmış ya da müttefiklerin kurdukları Avusturya, İtalya ve Almanya’daki kamplara yerleşmişlerdir. Diğer taraftan o dönemde Yugoslavya Krallık ordusunda askerlik yapan Boşnaklar tutuklanarak müttefiklerin bahsedilen kamplarına esir olarak götürülmüşlerdir. Böylece hem Bosna’da kalan hem de yurtdışında mülteci kamplarında bulunan Boşnaklar ya toplu ya da bireysel olarak Cumhurbaşkanı İsmet İnönü’ye Türkiye’ye iltica etmek için izin talebinde bulunmuşlar; bunun için on adet mektup göndermişlerdir. Türkiye dışından gönderilen mektuplar Boşnakça, Türkiye içinden ise Türkçe yazılmıştır. Cumhuriyet Arşivi’nde muhafaza edilen adı geçen mektuplardaki ifadelerden Boşnakların kamplarda sıkıntı içinde oldukları; kendilerini Türk olarak gördükleri için Türkiye’ye sığınmak istedikleri anlaşılmaktadır. II. Dünya Savaşı sırasında ekonomik problemler yaşayan Türkiye, onlarla ilgilenmemiş; on mektuptan hiçbirine Cumhurbaşkanı İsmet İnönü cevap vermemiştir. Bu durum, II. Dünya Savaşı sırasında ölüm kalım mücadelesi veren Boşnakların kendi kaderlerine terk edildiğini göstermektedir.


Keywords


Türkiye, Yugoslavya, Bosna, Boşnaklar, İsmet İnönü

Author: Cemile TEKİN
Number of pages: 118-145
DOI: http://dx.doi.org/10.18299/cahij.266
Full text:
Cappadocia Journal of History and Social Sciences
E-Mail Subscription

By subscribing to E-Newsletter, you can get the latest news to your e-mail.